Przedwojenne programy szkolne ujmowały sprawę tak: dzięki pracom ręcznym „utwierdza się i rozwija poczucie rzeczywistości, zrozumienie sposobów panowania nad nią oraz granic i środków dalszego jej przekształcania". Nie ma chyba w tym sformułowaniu żadnej przesady. Po pierwsze - praca ręczna jest niezastąpionym czynnikiem w kształceniu zmysłów. Uczniowie wyrabiają wzrok, dotyk, słuch - rozróżniając barwy, mierząc, ustalając proporcje, kształty przedmiotów, gatunki tworzyw, posługując się różnymi narzędziami. Po drugie - praca ręczna kształci ręce, a wiemy z psychologii, jak poważny udział ma praca rąk w rozwoju czynności umysłowych. Po trzecie - roboty ręczne wyrabiają zaradność, wytrwałość, dokładność w pracy; nie trzeba tłumaczyć, jak ważne są te zalety nie tylko w każdej pracy zawodowej, ale^we wszystkich niemal szczegółach życia codziennego. Wyliczenie to można by długo jeszcze rozszerzać. Należałoby wspomnieć o kształtowaniu zdolności do konstrukcji; o rozbudzaniu zainteresowań technicznych, co może stać się czynnikiem decydującym przy wyborze zawodu; o pomoście rzuconym przez pracę ręczną między „inteligentem pracującym" a robotnikiem; i naturalnie o wyrabianiu zmysłu estetycznego. Warto by podkreślić ogromne znaczenie robót ręcznych przy leczeniu schorzeń nerwowych, które mnożą się w napięciu i pośpiechu dzisiejszego życia. Trzeba by uświadomić sobie to szczególne poczucie odpowiedzialności, jakie wzbudza w nas podjęta praca ręczna - i ten nieporównany rodzaj zadowolenia, jakie czerpiemy z właściwego jej wykonania.
| |
|